DIAMENTOWA DROGA JEST WEWNĘTRZNYM CZASOPISMEM BUDDYJSKIEGO ZWIĄZKU DIAMENTOWEJ DROGI LINII KARMA KAGYU

Diamentowa Droga -> Nr 45 -> Otwartość pełna mocy - O symbolice lotosu

-> TU MOŻNA KUPIĆ NAJNOWSZY NUMER DIAMENTOWEJ DROGI

Otwartość pełna mocy - O symbolice lotosu

Mira Starobrzańska
_________

Lotos (skt. padma, kamala; tyb. padma) jest symbolem absolutnej czystości; wyrasta z ciemnych bagien, ale pozostaje niesplamiony i niezanieczyszczony błotem. Nasiono lotosu wyrasta więc nie z ziemskiej gleby, lecz z wody i dlatego jest mu przypisywane znaczenie boskie, spontanicznie powstałe. „Zrodzony z lotosu” oznacza w swej naturze czysty, nie jak nieskazitelna dziewica, która nigdy się nie kochała i niczego nie przeżywała, lecz czysty doskonałością przekształcenia autentycznych, różnorodnych doświadczeń, mających swe korzenie w prawdziwym życiu. Jest centrum zjawisk, prawdziwą energią, przyjmowaniem tego, co się pojawia, wykorzystaniem i transformacją.
Lama Ole Nydahl


Lotosowe siedzisko czy tron, na którym siedzi lub stoi większość jidamów, symbolizuje ich wrodzoną czystość; manifestują się one przez cykl egzystencji, jednak są całkowicie wolne od jego splamień, emocjonalnych przeszkód i zaciemnień. Lotos otwiera się i zamyka w rytmie słońca. W starożytnym Egipcie wierzono, że słońce wznosi się ze wschodniego lotosu o świcie i osiada w zachodnim lotosie o zmierzchu. Podobnie Surja, wedyjski bóg słońca z Indii, trzyma rozkwitnięty kwiat lotosu w każdej z rąk reprezentujących słoneczną ścieżkę przez niebiosa. Brahma, wedyjski bóg stworzenia, urodził się w złotym lotosie, który wyrósł w pępku Wisznu. Padmasambawa, „Zrodzony z lotosu” mistrz tantryczny, który wprowadził buddyzm wadżrajany do Tybetu, jak głosi legenda także narodził się w lotosie, który cudownie rozkwitł w jeziorze Dhanakosza w Uddijanie na terenie zachodnich Indii.

Narodziny z lotosu oznaczają dziewicze poczęcie oraz to, że tak urodzony jest dziedzicznie boski i nieskażony skutkami karmicznymi. Dlatego też lotos, jako boska macica, staje się pełną wigoru seksualną metaforą. Padma i kamala, oznaczające lotos w sanskrycie, są synonimami waginy – miękkiej i otwartej. Wadżra (dordże) jest synonimem penisa – twardego i penetrującego. Zjednoczenie dordże i lotosu jest seksualną metaforą połączenia formy i pustki, współczucia i mądrości, obejmujących się w pełen błogoslawieństwa sposób. Ponętne boginie z szeroko otwartymi oczami oraz dakinie bywają opisywane jako kwiaty lotosu. Najpiękniejsze z kobiet są określane tytułem padmini, pachną lotosem, mają lotosowe oczy, piersi, pępki, i waginy.

Gatunki lotosów

W Egipcie, Indiach, Persji, Tybecie, Chinach i Azji Środkowej lotos był symbolem sakralnym, świętym. Niebieski lotos (łac. Nymphaea caerulea) był czczony w Egipcie, wierzono, że wyrabiane z niego perfumy oraz aromatyczne olejki wydzielały zapach boskości. Zielona Tara trzyma indyjski niebieski lotos (lilia wodna; skt. uypala, nilabja, nilakamala), co oznacza jej czystość i współczucie. Biała Tara trzyma biały lotos jadalny (skt. pundarika, kumuda; łac. Nymphaea esculenta) o szesnastu lub stu płatkach reprezentujących jej czystość i doskonałość wszystkich właściwości. Czerwone i różowe lotosy są najczęściej trzymane w rękach lub służą jako lotosowe trony. Żółty lotos utpala nie jest kwiatem wodnym ani lilią; jest niewielką górską rośliną występującą w Tybecie. Czarny „lotos nocy“ jest odmianą niebieskiego gatunku w kolorze ciemnego indygo. W ikonografii tybetańskiej tym kwiatom przypisuje się kolory bieli, złota, czerwieni, błękitu i czerni. Z nasion wszystkich odmian wyrabia się male.

Lotos

Lotos we wszystkich formach stylistycznych i wariantach kolorystycznych jest jednym z najpopularniejszych symboli sakralnych w sztuce tybetańskiej. W doskonałości, czystości, współczucia nie ma sobie równych. Istnieje też rodzina lotosowa, jej głową jest nią Budda Nieograniczonego Światła (skt. Amitaba, tyb. Opame). Amitaba, czerwony budda zachodu jest głową rodziny lotosu; jego ogniście czerwony kolor zachodzącego słońca oraz znak lotusu symbolizują przekształcenie przywiązania we współczucie lub świadomość rozróżniającą.

Lotosowe trony

Niektóre siedziska, postumenty i trony oparte na formie lotosu są zbudowane tak, że płatki tworzą mandalę, a owocnia, czyli serce kwiatu, przybiera formę okrągłej zielonej kopuły, na której spoczywa dysk słońca lub księżyca. Dysk słońca symbolizuje ostateczną bodhiczittę, a księżyca – względną, relatywną bodhiczittę. Sanskrycki termin bodhiczitta (Oświecona Postawa) oznacza „umysł oświecenia“, który jest podstawą ścieżki mahajany. Relatywna bodhiczitta odnosi się do altruistycznego postanowienia osiągnięcia oświecenia dla pożytu wszystkich istot, natomiast ta absolutna nawiązuje do oświeconej mądrości bezpośrednio urzeczywistniającej pustkę, z której wyłania się spontanicznie naturalna zdolność pomagania innym na wszystkich poziomach. W tantrach bodhiczitta odnosi się również do subtelnej esencji, która wypełnia ciało białymi męskimi lub czerwonymi żeńskimi „kroplami“ energii. Lotos w hinajanie i mahajanie oznacza też dotrzymanie wyrzeczenia i niesplamienia, natomiast połączenie dysków słońca i księżyca w wadżrajanie symbolizuje nieoddzielność mądrości i współczucia. Oba te dyski opisuje się jako ukształtowane ze „słonecznego i księżycowego kryształu“ lub z „cennego kryształu wody“ i „chłodzącego kryształu wody“. Dysk słońca jest jak ognista soczewka, w której dojrzewa „pęd“ oświecenia, a dysk księżyca – jak oszroniona kryształowa soczewka, chłodząca swoimi białymi promieniami współczucia. Ogólnie rzecz ujmując, górny biały dysk księżyca, leżący samodzielnie lub w towarzystwie leżącego pod nim dysku słońca, przypisuje się łagodnym formom, aby podkreślić współczujący lub zręczny aspekt tantry ojcowskiej. Złote lub czerwone dyski zwykle przypisuje się gniewnym bóstwom, w celu uwydatnienia mądrości lub pustki płynącej z matczynej tantry.

W tradycji wadżrajany, kiedy główna forma medytacyjna pojawia się wraz ze swym orszakiem lub z innymi jidamami umieszczonymi w głównych lub pośrednich kierunkach geograficznych, mówi się, że jest to mandala postaci znajdującej się w centrum. Diamentowy Umysł czy Dordże Czang w mandalach są reprezentowani na pojedynczym lub podwójnym kwiecie wielobarwnego lotosu z płatkami skierowanymi ku górze. Biała Tara siedzi na zwyczajnym białym lotosie (utpala), natomiast Zielona Tara siedząca w pozycji „królewskiej wygody“ (lalitasana) z jedną nogą wysuniętą poza tron lotosowy, jest przedstawiana z małą poduszeczką lotosową lub postumentem pod stopą. W medytacji Kochających Oczu lotos występuje kilkakrotnie. Najpierw naturalna czystość wszelkich doświadczeń manifestuje się jako w pełni otwarty kwiat lotosu. Siedzi na nim Budda Kochających Oczu w pozycji lotosu i jednocześnie w lewej ręce trzyma inny kwiat lotosu, który oznacza czystość jego motywacji. Następnie, w trakcie medytacji, kiedy sami jesteśmy Kochającymi Oczyma, w naszych sercach pojawia się kolejny kwiat – tym razem sześciopłatkowy – a na nim znajduje się dysk księżyca i tybetańska sylaba HRI. Liczba płatków lotosu na tronie odzwierciedla ilość płatków wyrosłych w wewnętrznych czakrach: zwykle jest ich cztery, osiem, szesnaście, dwadzieścia cztery, trzydzieści dwa, sześćdziesiąt cztery lub tysiąc. Pomimo że większość opisów przedstawia jidamy na ośmiopłatkowych lotosach czakry serca, trony są najczęściej ilustrowane z szesnastoma płatkami.

Znaczenie kolorów

Najprostsze formy lotosów są przedstawiane jako jednokolorowe z płatkami skierowanymi w dół. Są one zwykle zaróżowione, a ich kontur bywa obrysowany na czerwono. Monochromatyczne lotosy są najczęściej malowane dla małych postaci otaczających główną formę medytacyjną. Wielobarwne kwiaty odpowiadają aspektom mądrości pięciu rodzin oświeconych buddów. Cztery kolory płatków – czerwony, niebieski, pomarańczowy i zielony – są widoczne z zewnątrz, w pierwszym rzędzie płatków, natomiast białe są umieszczane zwykle w wewnętrzym rzędzie. Kolory płatków wielobarwnych lotosów są zmienne, a jeśli ich płatki są skierowane ku górze, czesto towarzyszy im symetryczny rząd liści (zielonych lub niebieskich) tkwiących u ich podstawy.

Podstawowe źródła:
„Encyclopedia of Tibetan Symbols and Motifs“ Roberta Beer’a,
„Budda i miłość“ Lamy Ole Nydahla, www.diamentowadroga.pl

 | W TYM NUMERZE RÓWNIEŻ:

37 działań bodhisattwy - XVII Karmapa Trinej Taje Dordże | Mandale - pola mocy buddów - Lama Ole Nydahl | Żeby człowiek był naprawdę szczęśliwy - Lobpyn Tseczu Rinpocze | Cytat - Jeszie Tsogjal | Cztery jogi - Dilgo Czientse Rinpocze | Dwa oblicza umysłu - Dzigme Rinpocze | Cytat - Gampopa | Linia dharmy - Künzig Szamar Rinpocze | Dharma, ludzie, kultura - Wywiad z Lamą Ole Nydahlem | Cytat - IX Karmapa Łangczuk Dordże (1555-1603) | Umysł 24 godziny na dobę - Karol Ślęczek | Cytat - Naropa | Otwartość pełna mocy - O symbolice lotosu - Mira Starobrzańska | Stupy tybetańskie - Eva Preschern | Cywilizacja buddyjska w Tybecie - Rafał Kowalczyk | Cytat - Budda | Spotkanie z Hambo Lamą w Buriacji. - Lama Ole Nydahl | Cytat - Guru Rinpocze | Czy księżyc istnieje, gdy nikt na niego nie patrzy? - Jürgen Segerer i Guido Czeija | Splątania - Ralf Bohn | Wspomnienia z Europe Center - Roman Lauš i Klara Laušova-Kazellova | Karmapo witaj w domu - Przemówienie Lamy Ole Nydahla | Dziękuję wam wszystkim z głębi mojego serca - XVII Karmapa Taje Dordże, w Ośrodku Europejskim. | WIADOMOŚCI | New Year 2009 - Andrzej "Zielak" Iwulski | Jestem szczęściarzem - Rozmowa z Jakobem Sintchnigiem | 25 lat buddyzmu we Wrocławiu - Tadeusz Kaźmierski | Tam gdzie mieszkają tęcze - Paulina & Adam & Bartołty Team | Rośniemy na Śląsku | Miejsce wielkich osiągnięć | Gdańsk - Michał Bobrowski | Dharma w krainie Dolce Vita - Kasia Balicka |

 | PODOBNE ARTYKUŁY: